Μνημείο φονευθέτων αστυφυλάκων ,Χωροφυλάκων στο Σουληνάρι την 9-4-1944 ΙΣΤΟΡΙΚΟ
Ιστορικό
Στις 8 Απριλίου 1944 αναχώρησαν από την Αθήνα με τρένο για να υπηρετήσουν σε αστυνομικά τμήματα της Πάτρας και της Κέρκυρας αστυνομικοί, απόφοιτοι της Σχολής Αστυφυλάκων, και Χωροφύλακες . Διανυκτέρευσαν στην Κόρινθο και την επομένη ημέρα Κυριακή η αμαξοστοιχία ανεχώρησε για τον προορισμό της . Η αμαξοστοιχία που τους μετέφερε χτυπήθηκε από αντάρτες του ΕΛΑΣ στην περιοχή του Δερβενίου και εκτροχιάστηκε, ενώ ακολούθησε ένοπλη επίθεση. Από την πλευρά τους, οι αστυνομικοί ήταν άοπλοι και παραδόθηκαν αμαχητί Στη συνέχεια οι αιχμάλωτοι (ορισμένοι εκ των οποίων είχαν τραυματιστεί κατά την ενέδρα) μεταφέρθηκαν σε διάφορα χωριά της περιοχής των Καλαβρύτων όπου υπέστησαν ποικίλους βασανισμούς και εξευτελισμούς τους αφαιρέθησαν οι στολές τους, τα άρβυλά τους και ότι άλλο είχαν μαζί τους , τους έβγαλαν τα χρυσά δόντια .
Εν τέλει τη Μεγάλη Εβδομάδα του 1944 μεταφέρθηκαν στην τοποθεσία Σουληνάρι (ή Σουλινάρι), όπου χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες. Οι περισσότεροι εξ αυτών που αποτελούσαν τις 2 ομάδες εκτελέστηκαν λίγο μετά την εκτέλεση 7 Γερμανών αιχμαλώτων με τον αριθμό των νεκρών αστυνομικών να ανέρχεται στους 42.
Μεταπολεμικά συνελήφθησαν ο εκτελεστής Τράγος, ο οποίος πρωταγωνίστησε όλο αυτό το διάστημα και η συμμορία του πρώην αντάρτες με την κατηγορία της συμμετοχής στην εκτέλεση των αστυνομικών.Δικάστηκαν από το Κακουργιοδικείο Πατρών και στις 29 Οκτωβρίου 1946 κρίθηκαν όλοι ένοχοι χωρίς ελαφρυντικά. Σε όλους επιβλήθηκε η θανατική ποινήγια κάθε ένα απο τους θανατοθέντες .
Απο την ιστορική έρευνα στις πηγές που αναφέρονται παρακάτω συνοπτικά , μπορούμε να πούμε ότι :
Ως επιζώντες αναφέρονται κυρίως όσοι ήταν μέλη του ΕΑΜ, ορισμένοι που ειδοποιήθηκαν νωρίτερα, καθώς και μέλη της τρίτης ομάδας των αιχμαλώτων που ακούγοντας τους πυροβολισμούς δραπέτευσαν.
Όσοι έμειναν τραυματίες τους εκτελέσαν με μαχαίρια, γλίτωσαν μόνο ένας ή δύο κατά τύχη, όταν έπεσαν κάτω τραυματισμένοι και καλύφθηκαν από συναδέλφους τους σκοτωμένους και έτσι δεν τους αντιλήφθηκαν οι εκτελεστές. Γλίτωσαν επίσης ορισμένοι, διότι είχαν πάρει σημειώματα και τα είχαν κρύψει στα παπούτσια τους. Γλίτωσαν και όσοι άνηκαν στον ΕΛΑΣ Ένας αστυφύλακας συνεργάστηκε με τους αντάρτες και μάλιστα φαίνεται πως μαζί με το στρατοπεδάρχη κανόνισαν το χωρισμό των ομάδων και έπαιξε άσχημο ρόλο στο ζήτημα της εκτέλεσης. Οι αντάρτες μάλιστα τους διαβεβαίωναν ότι δεν πρόκειται να τους κάνουν κακό και μετά τους εκτέλεσαν. Διαβεβαίωναν ότι δεν πρόκειται να εκτελεστεί κανείς. Είχαν το θράσος να πουν κατά την εκτέλεση των 7 πρώτων Γερμανών, τους οποίους πήγαν σε απόσταση 30 μέτρων από τους αστυνομικούς, οι οποίοι μόλις αντιλήφθηκαν την εκτέλεση ρωτούσαν αν θα έχουν και αυτοί την ίδια τύχη και οι κατηγορούμενοι τους απαντούσαν ότι αυτοί ήταν Έλληνες, δεν πρόκειται να πάθουν τα ίδια και παρολαυτά τους εκτέλεσαν όλους. Στη συνέχεια πήραν πετρέλαιο και επιχείρησαν να κάψουν τα πτώματα για να μην αναγνωρίζονται.
Ορισμένοι απο τους τραυματίες κατάφεραν να αποσυρθούν σε μια καλύβα, αλλά εκτελέστηκαν κι αυτοί.
Όπως κατέθεσαν και οι μάρτυρες στη δίκη δεν υπήρχε καμία δικαιολογία για την εκτέλεση των αστυνομικών πολύ περισσότερο για τους τραυματίες αστυνομικούς. Ο Μέραρχος και ο Ταξίαρχος της δύναμης του ΕΛΑΣ Πελοποννήσου που έμαθαν για την εκτέλεση αγανάκτησαν. Ο Καπετάν Τάσος ήταν το φόβητρο της περιφέρειας εκείνης.
Λίγες ημέρες μετά τις εκτελέσεις, οι γερμανικές δυνάμεις Κατοχής προχώρησαν με τη σειρά τους στην εκτέλεση 60 ατόμων ως αντίποινα.
Τα πτώματα τοων δολοφονηθέντων ευρέθησαν αργότερα στο Σουληνάρι και μεταφέρθηκαν και ενταφιάστηκαν στο Α Νεκροταφείο Πατρών όπου αργότερα το Αρχηγείο της Αστυνομίας Πόλεων ανήγηρε ταφικό μνημείο στη μνήμη τους .
Παραθέτουμε τα ονοματεπώνυμα των φονευθέντων στο ( Σουληνάρι οικ Πελοποννήσου, κοιν Σουληναρίου υψ 180 στη θέση Μαύρο Λιθάρι όπου υπάρχει και μνημείο των θανόντων ) Επίσης υπάρχει κενοτάφειο στο Α Νεκροταφείο των Πατρών στη μνήμη των παληκαριών που χάθηκαν στην δίνη του πολέμου .
1. Υπαστυνόμος Β ΜΠΟΛΕΤΣΗΣ Σπύρος
2. Αρχιφύλακας ΒΛΑΧΟΣ Ιωάννης
3. Αρχιφύλακας ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ Αντώνιος
4. Αρχιφύλακας ΚΑΦΕΖΑΣ Ιωάννης
5. Αρχιφύλακας ΜΟΥΔΑΚΗΣ Κυριάκος
6. Αρχιφύλακας ΚΑΦΕΖΑΣ Ιωάννης
7. Αρχιφύλακας ΜΟΥΤΖΟΥΡΟΣ Σπύρος
8. Αρχιφύλακας ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ Νικόλαος
9. Αστυφύλακας ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ Λάμπρος
10. Αστυφύλακας ΑΘΑΝΑΣΟΠΟΥΛΟΣ Ιωάννης
11. Αστυφύλακας ΑΝΔΡΕΟΠΟΥΛΟΣ Ανδρέας
12. Αστυφύλακας ΑΝΔΡΙΟΠΟΥΛΟΣ Γεώργιος
13. Αστυφύλακας ΒΑΡΚΑΣ Χρήστος
14. Αστυφύλακας ΓΚΡΟΥΤΣΗΣ Βασίλειος
15. Αστυφύλακας ΓΥΦΤΑΚΗΣ Ιωάννης ή ΓΥΦΤΑΚΟΣ μνημειο
16. Αστυφύλακας ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ Παύλος ή ΔΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ μνημειο
17. Αστυφύλακας ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ Αλέξιος
18. Αστυφύλακας ΕΥΣΤΑΘΟΠΟΥΛΟΣ Παναγιώτης
19. Αστυφύλακας ΖΑΧΟΣ Σπυρίδων
20. Αστυφύλακας ΖΗΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ Γεώργιος
21. Αστυφύλακας ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ Νικόλαος
22. Αστυφύλακας ΚΑΡΒΟΥΝΗΣ Ιωάννης
23. Αστυφύλακας ΚΟΙΛΑΚΟΣ Γεώργιος ή ΚΥΛΑΚΟΣ Νικόλαος μνημειο
24. Αστυφύλακας ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΗΣ Διονύσιος
25. Αστυφύλακας ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ Γεώργιος
26. Αστυφύλακας ΜΠΡΙΡΜΠΙΛΗΣ Αντώνιος
27. Αστυφύλακας ΠΑΝΑΓΕΑΣ Νικόλαος
28. Αστυφύλακας ΠΑΙΔΑΚΑΚΗΣ Γεώργιος ή ΠΑΙΔΑΚΑΚΟΣ μνημειο
29. Αστυφύλακας ΠΑΠΑΔΟΠΕΤΡΑΚΗΣ Ευάγγελος
30. Αστυφύλακας ΠΕΤΡΙΝΙΩΤΗΣ Ευάγγελος
31. Αστυφύλακας ΠΙΚΡΑΜΕΝΟΣ Συμεών
32. Αστυφύλακας ΡΑΙΚΟΣ Κωνσταντίνος
33. Αστυφύλακας ΡΗΚΟΣ Γεώργιος
34. Αστυφύλακας ΣΙΔΕΡΗΣ Γεώργιος
35. Αστυφύλακας ΣΤΑΜΑΤΟΠΟΥΛΟΣ Γρηγόριος
36. Αστυφύλακας ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ Αλκιβιάδης
37. Αστυφύλακας ΤΑΜΠΟΥΡΑΤΖΗΣ Παναγιώτης
38. Αστυφύλακας ΤΟΜΑΡΑΣ Κωνσταντίνος
39. Αστυφύλακας ΤΡΑΥΛΟΣ Κωνσταντίνος
40. Αστυφύλακας ΦΕΙΔΑΣ Βασιλ. Βλάσσης
41. Αστυφύλακας ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Αναστάσιος ή ΦΩΤΙΟΣ μνημείο
42. Αστυφύλακας ΧΟΛΕΒΑΣ Κωνσταντίνος
43. Υπενωμοτάρχης ΑΥΛΙΧΟΣ Ανδρέας του Ιωάννου εξετελέσθη την 9-4-1944 εις Διχούνιον Αχαίας .
44. Χωροφύλακας ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ Θεόδωρος του Αλεξίου εξετελέσθη την 8-4-1944 εις (Χελιδόριον ή Χελυδόρεον έως 1951 οικ στις πλαγιές της Ζήριας υψομ 660 )Κορινθίας βλέπε κατάσταση πεσόντων Χωροφυλακής .
Ιστορική ανασκόπηση- έρευνα
ΚΟΥΤΣΟΠΟΔΙΩΤΗΣ Οδυσσεύς
Αντιστράτηγος ε.α.
ΠΗΓΕΣ:
1.Αστυνομικά Χρονικά έκδοση Αρχηγείου Αστυνομίας Πόλεων- Αρχείο ΕΛ.ΑΣ.
2.ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΡΑΣ «ΔΗΜΟΣΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΜΝΗΜΗ.Η ΔΙΧΑΣΜΕΝΗ ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ Β ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ.ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΜΦΥΛΙΟΥ ΣΤΗΝ ΑΧΑΙΑ ΚΑΙ ΗΛΕΙΑ» Επιβλέπων καθηγητής ΚΑΡΑΧΡΗΣΤΟΣ ΙΩΑΝΝΗ
3.Δήμητρα Κοκκινάκη, Ιστορική συγκυρία, εκπαιδευτική και δικαστική πραγματικότητα στη βόρεια και δυτική Πελοπόννησο την περίοδο 1941-1949 μέσα από αρχειακά (εκπαιδευτικά και δικαστικά) έγγραφα, Πανεπιστήμιο Πατρών-Διδακτορική Διατριβή, Πάτρα 2018,
4. blog KOKKINOS FAKELLOS